Dobrowolność KSeF dla MŚP? Co oznacza projekt Konfederacji dla małych firm

Czym jest KSeF i dlaczego małe firmy wciąż się go obawiają

Krajowy System e-Faktur (KSeF) to centralna, państwowa platforma do wystawiania, odbierania i przechowywania tzw. faktur ustrukturyzowanych. Z perspektywy przedsiębiorcy oznacza to, że zamiast wysyłać fakturę e-mailem w PDF lub drukować ją na papierze, dokument jest tworzony w określonym formacie elektronicznym i trafia bezpośrednio do systemu administracji skarbowej. Odbiorca pobiera ją z tego samego systemu, a organ podatkowy ma do niej dostęp praktycznie w czasie rzeczywistym.

Główne cele wdrożenia KSeF od początku były jasno deklarowane przez Ministerstwo Finansów i administrację skarbową. Po pierwsze, uszczelnienie systemu podatkowego – ograniczenie wyłudzeń VAT, karuzel podatkowych i fikcyjnych faktur poprzez stały nadzór nad obiegiem dokumentów. Po drugie, automatyzacja rozliczeń – łatwiejsze raportowanie, mniej ręcznego przepisywania danych, a w efekcie mniejsze ryzyko błędów. Po trzecie, lepsza kontrola faktur – zarówno po stronie fiskusa, jak i samych firm, które zyskują centralne archiwum dokumentów.

O KSeF jako przyszłym, obowiązkowym systemie mówi się od kilku lat. Pierwotnie pełna obligatoryjność miała objąć przedsiębiorców od 1 lipca 2024 r., z pewnymi wyjątkami dla części MŚP. Po wykryciu istotnych problemów technicznych termin został jednak odroczony – obecnie obowiązkowe e-fakturowanie ma ruszyć etapowo od 1 lutego 2026 r. dla największych podmiotów, a następnie od 1 kwietnia 2026 r. dla pozostałych przedsiębiorców (pit.pl). Do tego czasu korzystanie z KSeF jest formalnie dobrowolne, choć wiele firm już dziś wdraża system w praktyce.

W sektorze mikro, małych i średnich przedsiębiorstw perspektywa obowiązkowego KSeF budzi jednak znaczące obawy. Małe firmy z reguły dysponują ograniczonymi zasobami IT, często nie mają własnych działów księgowości i w dużym stopniu polegają na zewnętrznych biurach rachunkowych. Dla jednoosobowej działalności gospodarczej czy niewielkiego zakładu usługowego wdrożenie nowego narzędzia, integracja z programem do fakturowania, szkolenia pracowników oraz obsługa ewentualnych awarii oznaczają realny koszt czasu i pieniędzy.

Wśród najczęściej wskazywanych obaw pojawiają się: koszty wdrożenia i utrzymania oprogramowania, ryzyko awarii systemu i paraliżu rozliczeń w okresach niedostępności KSeF, a także pytania o bezpieczeństwo i poufność danych. O ile duże korporacje mogą budować własne działy projektowe i awaryjne procedury, o tyle dla mikrofirmy każdy dzień problemów z fakturowaniem to bezpośrednie ryzyko utraty płynności.

Dodatkowym wyzwaniem są zagrożenia cybernetyczne. Już teraz pojawiają się kampanie phishingowe podszywające się pod KSeF, wykorzystujące niewiedzę użytkowników i fakt, że system jest czymś stosunkowo nowym. Temat fałszywych wiadomości „na KSeF” szczegółowo omawialiśmy w analizie Fałszywe maile „na KSeF”. Jak bezpiecznie korzystać z e-faktur i nie dać się oszukać, która stanowi praktyczny przewodnik po cyberzagrożeniach związanych z e-fakturowaniem.

Projekt ustawy Konfederacji: na czym ma polegać dobrowolność KSeF dla MŚP

Na tym tle pojawił się projekt ustawy przygotowany przez Konfederację, który zakłada wprowadzenie trwałej dobrowolności korzystania z KSeF dla mikro, małych i średnich przedsiębiorców. Projekt został zaprezentowany na konferencji prasowej w Sejmie przez posła Bartłomieja Pejo, z udziałem posła Michała Urbaniaka oraz byłego Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców Adama Abramowicza. Są to osoby od lat zaangażowane w tematy ograniczania obciążeń regulacyjnych i poprawy warunków prowadzenia biznesu w Polsce.

Kluczowe założenie projektu sprowadza się do pozostawienia przedsiębiorcom z sektora MŚP wyboru, czy chcą korzystać z KSeF, czy też pozostać przy dotychczasowych formach dokumentowania sprzedaży – klasycznych fakturach elektronicznych (np. PDF wysyłany e-mailem) lub fakturach papierowych. Dobrowolność miałaby dotyczyć podmiotów spełniających unijną definicję mikro, małego i średniego przedsiębiorcy, a więc firm zatrudniających co do zasady do 249 pracowników, z określonym progiem obrotów i sumy bilansowej.

W warstwie uzasadnienia politycy wokół projektu formułują szereg zarzutów wobec obecnej formuły KSeF. Podnoszą argument niedostatecznego przygotowania technicznego systemu, który – ich zdaniem – nie gwarantuje stabilnej obsługi miliardów faktur rocznie. Wskazują także na potencjalnie negatywny wpływ obowiązkowego KSeF na bieżącą działalność firm: ryzyko przestojów w wystawianiu dokumentów sprzedaży, problemy z integracją oprogramowania czy konieczność ponoszenia dodatkowych kosztów.

Szczególne miejsce zajmują obawy o prywatność i skalę informacji gromadzonych w jednym, centralnym systemie. Pojawia się sformułowanie „inwigilacji gospodarczej” – rozumianej jako sytuacja, w której administracja publiczna dysponuje pełnym, bieżącym obrazem transakcji gospodarczych wszystkich firm, od największych po najmniejsze. Krytycy podkreślają także zagrożenia dla bezpieczeństwa danych, w tym ryzyko włamań, wycieków oraz nadużyć w wykorzystaniu informacji.

Warto zaznaczyć wyraźnie: są to argumenty formułowane przez polityków składających projekt oraz środowiska im bliskie. Nie mają one charakteru jednoznacznie potwierdzonych w badaniach naukowych tez, lecz stanowią element debaty publicznej o kształcie cyfryzacji rozliczeń podatkowych.

Dobrowolność w projekcie oznaczałaby więc, że KSeF pozostaje dostępny i rekomendowany, ale to przedsiębiorca z sektora MŚP decyduje, czy chce z niego korzystać. Obowiązek pozostałby po stronie większych podmiotów, które z racji skali działalności i zasobów są postrzegane jako lepiej przygotowane do pełnej integracji z systemem.

Zastrzeżenia polityków i Rzecznika MŚP: koszty, ryzyka techniczne i obawy o prywatność

Zarzuty związane z KSeF, formułowane zarówno w toku debaty nad projektem Konfederacji, jak i wcześniej przez środowiska przedsiębiorców, można uporządkować w trzy podstawowe grupy.

Po pierwsze, ryzyka techniczne. Dotyczą one przede wszystkim obaw o awaryjność systemu oraz jego przepustowość przy obsłudze ponad 2,5 miliarda faktur rocznie. W przestrzeni publicznej przywoływany jest raport Najwyższej Izby Kontroli, wskazujący na niedostateczny nadzór nad projektem systemu informatycznego tej skali. Wątpliwości budzi również to, jak KSeF poradzi sobie w szczytowych momentach obciążenia – na przykład przy masowym wystawianiu faktur na koniec miesiąca czy kwartału.

Po drugie, ryzyka ekonomiczne. Wdrożenie KSeF to dla firm nie tylko zmiana przyzwyczajeń, lecz także konkretne koszty: zakup lub aktualizacja oprogramowania do fakturowania, ewentualna integracja z systemami magazynowymi i sprzedażowymi, szkolenia personelu, a także obsługa nieuniknionych w pierwszym okresie problemów i błędów. Proporcjonalnie najmocniej uderza to w mikroprzedsiębiorców, dla których każdy dodatkowy abonament czy dzień przestoju jest odczuwalny znacznie bardziej niż dla dużej korporacji.

Po trzecie, ryzyka regulacyjne i związane z prywatnością. Przedsiębiorcy i część ekspertów obawiają się centralizacji danych o wszystkich transakcjach w jednym, państwowym systemie. Padają określenia o „bezprecedensowej inwigilacji gospodarczej” oraz pytania o to, czy dane gromadzone w KSeF nie będą z czasem wykorzystywane do innych celów niż kontrola podatkowa – na przykład do tworzenia szczegółowych profili biznesowych, analiz sektorowych czy nawet celów politycznych.

Nie wszystkie z tych obaw mają jednak ten sam ciężar i stopień potwierdzenia w praktyce. Pierwsze tygodnie obowiązkowego KSeF – w krajach, które wdrożyły podobne rozwiązania, oraz w ramach testów i pilotaży w Polsce – wskazują, że problemy techniczne i przeciążenia są realnym wyzwaniem. W naszej analizie Pierwszy tydzień obowiązkowego KSeF w praktyce: ryzyka, korzyści i scenariusze dla firm pokazujemy, że błędy integracji, nieprawidłowe komunikaty zwrotne z systemu czy okresowe spowolnienia mogą prowadzić do opóźnień w wystawianiu faktur, a w konsekwencji do napięć w relacjach z kontrahentami.

Jednocześnie argumenty o „inwigilacji gospodarczej” mają w większym stopniu charakter polityczno-ideowy. Państwo od lat gromadzi obszerne dane podatkowe (np. JPK_VAT, informacje z kas fiskalnych), a nowy system przede wszystkim zmienia ich format i tempo przepływu. Oczywiście skala centralizacji rośnie i wymaga bardzo wysokich standardów bezpieczeństwa oraz przejrzystych zasad korzystania z danych, ale sam fakt istnienia systemu e-faktur nie jest równoznaczny z automatycznym nadużyciem.

Argumenty zwolenników obowiązkowego KSeF: uszczelnienie systemu kontra dobrowolność

Zwolennicy obowiązkowego KSeF – w tym Ministerstwo Finansów, administracja skarbowa, część doradców podatkowych i firm technologicznych – podkreślają przede wszystkim systemowe korzyści z pełnej cyfryzacji obiegu faktur.

Najczęściej wymieniane argumenty to:

• łatwiejsza, szybsza i bardziej precyzyjna kontrola podatkowa, oparta na danych w czasie zbliżonym do rzeczywistego;
• ograniczenie karuzel VAT, pustych faktur i innych nadużyć, dzięki spójności i ustrukturyzowanemu formatowi danych;
• automatyzacja raportowania i możliwość integracji KSeF z systemami księgowymi oraz ERP, co zmniejsza ręczną pracę i liczbę pomyłek;
• uproszczenie współpracy z biurem rachunkowym – wszystkie faktury są w jednym systemie, nie trzeba ich dosyłać różnymi kanałami;
• potencjalne przyspieszenie zwrotów VAT oraz mniejsze ryzyko zagubienia dokumentów.

W tym ujęciu pełna obligatoryjność KSeF jest warunkiem uzyskania maksymalnego efektu uszczelniającego i automatyzacyjnego. Jeśli część obrotu – na przykład znacząca grupa mikro- i małych firm – pozostanie poza systemem, administracja skarbowa będzie musiała równolegle kontrolować dane pochodzące z KSeF i z tradycyjnych faktur. System stanie się bardziej złożony, a potencjał analityczny zostanie osłabiony.

Zwolennicy obowiązkowego KSeF argumentują również, że dobrowolność dla MŚP w istocie przedłuży okres niepewności i „podwójnego” obiegu dokumentów. Część firm przejdzie do KSeF, część pozostanie przy dotychczasowych rozwiązaniach, a część będzie pracowała w modelu mieszanym. Utrudni to zarówno nadzór podatkowy, jak i codzienną współpracę między kontrahentami.

W praktyce różnice te można zobrazować na prostych przykładach. Mała firma usługowa, działająca głównie na rynku lokalnym, przy obowiązkowym KSeF musiałaby wdrożyć system i wystawiać wszystkie faktury wyłącznie w tej formule. W scenariuszu dobrowolnym mogłaby pozostać przy dotychczasowym programie do faktur i wysyłce dokumentów e-mailem. Sklep internetowy, obsługujący setki zamówień miesięcznie, w modelu obligatoryjnym zyskałby silną zachętę do pełnej automatyzacji procesów sprzedażowo-magazynowych, a w scenariuszu dobrowolności mógłby odkładać integrację, dopóki nie wymuszą jej partnerzy biznesowi lub skala działalności.

Celem niniejszej analizy nie jest opowiedzenie się po którejkolwiek ze stron sporu, lecz pokazanie konsekwencji poszczególnych rozwiązań – tak, aby przedsiębiorca z sektora MŚP mógł świadomie ocenić ryzyka i szanse, jakie niesie obowiązkowy, a jakie dobrowolny KSeF.

Jak dobrowolny KSeF zmieniłby realia działania MŚP: praktyczne skutki i scenariusze dla firm

Przyjęcie ustawy o dobrowolności KSeF dla MŚP oznaczałoby istotną zmianę codzienności wielu małych firm. W praktyce można wyróżnić kilka typowych scenariuszy funkcjonowania.

Mikroprzedsiębiorca rezygnuje z KSeF. Jednoosobowa działalność gospodarcza, wystawiająca kilka–kilkanaście faktur miesięcznie, może zdecydować, że pozostaje przy dotychczasowym obiegu dokumentów. Faktury są tworzone w prostym programie lub nawet generatorze online i wysyłane kontrahentom mailem. Z punktu widzenia właściciela oznacza to brak konieczności inwestycji w nowe rozwiązania IT czy szkolenia.

Plusy takiego podejścia to prostota i przewidywalność – firma kontynuuje sprawdzony model działania. Minusy ujawnią się w relacjach z kontrahentami, którzy sami przejdą do KSeF i będą woleli otrzymywać faktury w tym systemie. Może to prowadzić do napięć, a nawet utraty części zleceń, jeśli duży odbiorca lub sieć handlowa zacznie stawiać warunek korzystania z KSeF.

Mała firma korzysta z KSeF częściowo. Przedsiębiorstwo zatrudniające kilkanaście osób może przyjąć model mieszany: dla wybranych kontrahentów – zwłaszcza dużych, wymagających faktur z KSeF – wystawia dokumenty przez system, natomiast dla reszty klientów pozostaje przy tradycyjnej formie. W krótkim okresie taka elastyczność wydaje się atrakcyjna: firma odpowiada na potrzeby konkretnych partnerów bez rewolucji w całym obiegu dokumentów.

Ceną jest jednak większa złożoność organizacyjna. W biurze rachunkowym pojawiają się różne ścieżki księgowania, rośnie ryzyko pomyłek, a procedury wewnętrzne muszą uwzględniać dwa kanały fakturowania. W dłuższej perspektywie może się okazać, że „podwójny” system generuje więcej chaosu niż oszczędności.

MŚP w pełni integruje się z KSeF mimo dobrowolności. Trzeci scenariusz dotyczy firm, które traktują KSeF jako szansę na uporządkowanie procesów i automatyzację. Nawet jeśli prawo formalnie pozostawi im wybór, decydują się na pełne wdrożenie: integrację systemów sprzedaży i magazynu, szkolenia pracowników, współpracę z biurem rachunkowym opartą na danych z KSeF.

Takie podejście wymaga większej inwestycji na starcie, ale może przynieść wymierne korzyści: szybsze raportowanie, mniej błędów w fakturach, łatwiejsze przygotowanie się na przyszłe zmiany regulacyjne. Dodatkowo firma staje się bardziej atrakcyjnym partnerem dla dużych odbiorców, którzy coraz częściej oczekują elektronicznego, ustandaryzowanego obiegu dokumentów.

W każdym z tych scenariuszy kluczową rolę odgrywa współpraca z biurem rachunkowym. To księgowi będą musieli poradzić sobie z różnymi rodzajami dokumentów i kanałów ich dostarczania. Oznacza to konieczność aktualizacji procedur, jasnego podziału odpowiedzialności (kto wystawia fakturę, kto ją weryfikuje, kto reaguje na błędy systemowe) oraz przeszkolenia personelu.

W szerszej perspektywie dyskusja o dobrowolności KSeF wpisuje się w szereg pytań o tempo i sposób cyfryzacji rozliczeń w sektorze MŚP. Analizujemy je szerzej w tekście KSeF a małe i średnie firmy: czy dwuletnie odroczenie obowiązku jest realne i co oznacza dla MŚP. Dla wielu przedsiębiorców kluczowe znaczenie ma nie tylko sama treść przepisów, ale również harmonogram wdrażania, długość okresu przejściowego oraz jasność komunikacji ze strony państwa.

Dlatego niezależnie od wyniku prac nad projektem Konfederacji, właściciele firm powinni przygotować się na różne możliwe warianty: utrzymanie obowiązkowego KSeF według obecnego planu, wprowadzenie dobrowolności dla MŚP lub kolejne odroczenia i etapowanie obowiązków.

Możliwe ścieżki legislacyjne i co dalej z KSeF w Sejmie i rządzie

Projekt ustawy zgłaszany przez ugrupowanie opozycyjne musi przejść standardową drogę legislacyjną. Najpierw trafia do tzw. pierwszego czytania w Sejmie, gdzie posłowie decydują, czy skierować go do dalszych prac w komisjach, czy odrzucić już na tym etapie. Jeśli projekt zostanie skierowany do komisji, tam następuje szczegółowa analiza, możliwe są poprawki i wysłuchanie opinii ekspertów oraz organizacji przedsiębiorców.

Kolejne etapy to drugie i trzecie czytanie w Sejmie, głosowanie nad projektem, następnie prace w Senacie, który może zgłosić poprawki, oraz finalnie podpis lub weto Prezydenta. Kluczową rolę odgrywa większość sejmowa oraz stanowisko rządu – w praktyce to Ministerstwo Finansów ma największy wpływ na kształt rozwiązań podatkowych i tempo ich procedowania.

Projekt Konfederacji pojawia się w momencie, gdy kalendarz wdrażania KSeF jest już kilkukrotnie korygowany, a administracja skarbowa prowadzi równolegle prace nad kolejnymi nowelizacjami. Sam fakt złożenia takiego projektu zwiększa presję polityczną na rządzących, by zrewidować harmonogram oraz sposób wprowadzania systemu: rozważyć czasową dobrowolność, etapowanie obowiązku czy dodatkowe ulgi i wsparcie dla sektora MŚP.

Można zarysować kilka realistycznych scenariuszy z punktu widzenia właściciela małej firmy:

• Projekt zostaje odrzucony, ale rząd wprowadza korekty. W tym wariancie Sejm nie przyjmuje propozycji opozycji, ale samo nagłośnienie sprawy skłania Ministerstwo Finansów do kolejnych modyfikacji – np. dalszego odroczenia obowiązku dla części firm, rozszerzenia okresu przejściowego czy wprowadzenia pakietu uproszczeń dla MŚP. Dla przedsiębiorcy oznacza to konieczność śledzenia zmian i elastycznego planowania inwestycji w systemy.
• Część rozwiązań z projektu zostaje wchłonięta do rządowej nowelizacji. Rząd może zdecydować, że nie przyjmie projektu w całości, ale wykorzysta jego wybrane elementy – na przykład dłuższy okres fakultatywnego korzystania z KSeF dla mikroprzedsiębiorców. Z perspektywy małej firmy taki kompromis daje trochę więcej czasu na adaptację, ale nie likwiduje całkowicie perspektywy obowiązkowego systemu.
• Projekt zyskuje szersze poparcie i realnie zmienia kształt KSeF. W sytuacji rosnącej presji społecznej oraz zastrzeżeń technicznych część posłów koalicji rządzącej mogłaby poprzeć rozwiązania zbliżone do propozycji Konfederacji. Wówczas MŚP uzyskałyby stałą dobrowolność, a obowiązek korzystania z KSeF dotyczyłby głównie największych podmiotów. Dla wielu mikrofirm oznaczałoby to rezygnację z konieczności kosztownego wdrożenia, choć z czasem presja rynkowa (wymogi dużych kontrahentów) mogłaby i tak skłonić je do wejścia do systemu.
• Pojawia się nowa koncepcja systemu e-faktur. Niewykluczone jest również, że w toku dyskusji rząd zaproponuje głębiej zmienioną architekturę KSeF – na przykład z większym naciskiem na rozproszone przechowywanie danych, dodatkowe gwarancje prywatności czy inne modele autoryzacji użytkowników. W takim scenariuszu firmy mogłyby liczyć na bardziej przyjazne rozwiązania technologiczne, ale jednocześnie musiałyby przyjąć, że zmiana będzie miała charakter strukturalny i wymaga kompleksowego dostosowania.

We wszystkich przypadkach wspólnym mianownikiem jest konieczność zachowania przez przedsiębiorców zdolności do szybkiego reagowania. Planowanie inwestycji w oprogramowanie, szkolenia i współpracę z biurem rachunkowym będzie musiało uwzględniać kilka ścieżek rozwoju sytuacji, a nie tylko jeden, z góry przesądzony scenariusz.

Jak przygotować małą firmę na niepewność wokół KSeF: praktyczne wskazówki dla właścicieli i organizacji przedsiębiorców

Nawet jeśli ostateczne rozstrzygnięcia legislacyjne w sprawie KSeF oraz ewentualnej dobrowolności dla MŚP są jeszcze przed nami, małe firmy nie mogą pozwolić sobie na bierne czekanie. Cyfryzacja rozliczeń podatkowych jest trendem trwałym, a dobrze przygotowane przedsiębiorstwo będzie w lepszej pozycji niezależnie od przyjętego modelu.

Po pierwsze, warto systematycznie śledzić zmiany legislacyjne. Chodzi zarówno o oficjalne komunikaty Ministerstwa Finansów, jak i informacje publikowane przez wiarygodne portale podatkowe, organizacje przedsiębiorców czy doradców podatkowych. Dobrym rozwiązaniem jest zapisanie się na newslettery branżowe i uczestnictwo w webinariach poświęconych KSeF – pozwala to szybko wychwycić istotne zmiany terminów czy nowych obowiązków.

Po drugie, kluczowa jest rozmowa z biurem rachunkowym lub doradcą podatkowym. Warto omówić co najmniej trzy scenariusze: utrzymanie obecnego planu obowiązkowego KSeF, wprowadzenie dobrowolności dla MŚP oraz dalsze odroczenia i etapowanie. Dobrze jest z wyprzedzeniem ustalić, jakie działania będą potrzebne w każdym z tych wariantów i jakie koszty się z nimi wiążą.

Po trzecie, rozsądnym krokiem jest wstępne rozpoznanie i przetestowanie rozwiązań informatycznych do e-fakturowania. Nawet jeśli firma finalnie skorzysta z prawa do dobrowolności i nie wejdzie od razu do KSeF, posiadanie „planów awaryjnych” – sprawdzonego programu, przeszkolonego minimum jednej osoby, znajomości podstawowych procedur – znacząco obniży ryzyko, gdyby ustawodawca jednak utrzymał obowiązek lub przyspieszył jego wdrożenie.

Po czwarte, nie można zapominać o bezpieczeństwie danych i edukacji pracowników. KSeF oraz e-faktury stały się atrakcyjnym celem dla cyberprzestępców, którzy wysyłają fałszywe maile, podszywając się pod administrację skarbową lub dostawców oprogramowania. Wewnętrzne procedury weryfikacji korespondencji, zasady bezpiecznego logowania oraz podstawowe szkolenia z rozpoznawania phishingu powinny stać się elementem standardu w każdej firmie. Artykuł Fałszywe maile „na KSeF”. Jak bezpiecznie korzystać z e-faktur i nie dać się oszukać może być dobrym materiałem szkoleniowym, który właściciel firmy przekaże pracownikom.

Ważną rolę mają również do odegrania organizacje przedsiębiorców, izby gospodarcze i stowarzyszenia branżowe. To one powinny włączać temat dobrowolności KSeF oraz warunków jego wdrożenia do konsultacji, debat i oficjalnych stanowisk kierowanych do Ministerstwa Finansów oraz parlamentarzystów. Im lepiej artykułowane będą realne potrzeby MŚP – uwzględniające zarówno konieczność uszczelniania systemu podatkowego, jak i ograniczone zasoby najmniejszych firm – tym większa szansa na rozwiązania zrównoważone.

Cyfryzacja rozliczeń podatkowych i obiegu dokumentów nie cofnie się. Pytanie nie brzmi, czy KSeF lub jego następca powstanie, ale w jakim kształcie i tempie będzie wdrażany. W interesie sektora MŚP leży, aby przygotować się zawczasu: posiadać aktualną wiedzę, przetestowane narzędzia, minimalne procedury bezpieczeństwa oraz partnerów (biuro rachunkowe, dostawca oprogramowania), którzy pomogą przejść przez proces zmian. Niezależnie od tego, czy projekt Konfederacji o dobrowolności dla MŚP zostanie uchwalony, czy nie, to aktywne przygotowanie, a nie bierne oczekiwanie na „ostateczną decyzję ustawodawcy”, będzie najlepszą polisą bezpieczeństwa dla małej firmy.